Sesquiterpenoïden (C15 + O)
Sesquiterpenoïden zijn geoxygeneerde sesquiterpenen (C₁₅) zoals alcoholen, ketonen, oxiden en (sesquiterpeen)lactonen. Ze geven oliën vaak warme basisnoten, zijn minder vluchtig dan monoterpenen en staan bekend om hun huidvriendelijke karakter—met uitzonderingen.
Disclaimer: Deze pagina is informatief en geen medisch advies. Raadpleeg een arts bij aandoeningen of medicatie. Volg altijd de gebruiksaanwijzing van de fabrikant. Onze pagina’s zijn (deels) automatisch gegenereerd en kunnen fouten bevatten.
Kerngegevens
- Voorbeelden & formules (selectie)
- Alcoholen: α-bisabolol C₁₅H₂₆O (kamille), patchoulol C₁₅H₂₆O (patchouli), nerolidol C₁₅H₂₆O (tea tree/neroli), cedrol C₁₅H₂₆O (ceder)
- Ketonen: nootkatone C₁₅H₂₂O (grapefruit)
- Oxiden: bisabolol-oxide A/B (kamille)
- Lactonen: costunolide C₁₅H₂₀O₂ (Asteraceae, vaker in CO₂-extracten)
- Eigenschappen: minder vluchtig → langdurige geur; lipofiel, slecht wateroplosbaar; gevoelig voor oxidatie (lucht/licht/warmte) → koel, donker, luchtdicht bewaren.
Bronnen
- Kamille (Matricaria/Anthemis): α-bisabolol, bisabolol-oxiden; vaak ook chamazuleen (een sesquiterpeen, ontstaat bij distillatie).
- Patchouli (Pogostemon cablin): patchoulol (karakteristieke basisnoot).
- Cederhout (Juniperus/Cedrus): cedrol/cedrenol.
- Tea tree-varianten/neroli: nerolidol.
- Grapefruit/houtoliën: nootkatone (vaak als fractie).
Mogelijke werking (waar mogelijk onderbouwd)
- Huidcomfort/roodheid: α-bisabolol en patchoulol worden veel gebruikt in milde dermale formules.
- Geur & blending: warme, aardse basis die topnoten fixeert en “ronding” geeft.
- Beleving: vaak als kalmerend/grondend ervaren in geurtoepassingen.
Effecten zijn mild en individueel; geen medische claim.
Toepassing per vorm
– Zie disclaimer, informatie kan fouten bevatten –
- Eten/Drinken: — niet aanbevelen (etherische olie niet oraal gebruiken zonder medische begeleiding).
- Druppels: ✓ voor diffuser of om een huidblend te maken (niet oraal).
- Huid: ✓ altijd verdund in draagolie/crème; sesquiterpenoïd-alcoholen zijn doorgaans goed te verdragen.
- Geur: ✓ ideaal als basisnoot; verlengt de levensduur van een blend.
Slim combineren (synergie)
- Top + basis: citrus/naald (top/midden) met patchouli/ceder/kamille (basis) → balans & fixatie.
- Huidblend: 0,2–0,5% α-bisabolol of patchoulol toevoegen aan jojoba/zoete amandel voor een zachte huidfeel.
- Tempering: nerolidol/cedrol kan scherpe mint/eucalyptusprofielen verzachten.
Dosering & kwaliteit
– Zie disclaimer, informatie kan fouten bevatten –
- Diffuser: 3–5 druppels per 100 ml water, 10–20 min, goed ventileren.
- Huid (volwassene): richtwaarde 0,5–2% totaal EO voor dagelijks gebruik; lokaal kortdurend max ±3%.
- Kwaliteit: vraag om GC-MS (partij-analyse), herkomst/chemotype; bewaar koel, donker, goed afgesloten; voeg desgewenst vitamine E toe aan eigen blends tegen oxidatie.
Veiligheid & aandachtspunten
- Over het algemeen huidvriendelijker dan fenolen/aldehyden, maar: altijd patchtest.
- Oxidatie verhoogt irritatierisico → gebruik verse olie, sluit flessen direct.
- Asteraceae-gevoeligheid: let op sesquiterpeen-lactonen (vooral in CO₂-extracten van kamille/verwanten).
- Zwangerschap/kinderen/astma/medicatie: gebruik laag en spaarzaam; bij twijfel professioneel advies.
- Fototoxiciteit: meestal niet relevant (anders dan bij koudgeperste citrusoliën).
Keuzehulp (snelle checklist)
- Zachte huidbasis & kalmering → α-bisabolol (kamille) of patchoulol (patchouli).
- Warme, kruidige diepte → cedrol (ceder) of nerolidol.
- Citrus blend langer laten dragen → een spoor patchoulol/cedrol als fixatief.
Veelgestelde vragen
Zijn sesquiterpenoïden hetzelfde als sesquiterpenen?
Nee. Sesquiterpenoïden zijn zuurstofhoudende varianten (alcohol/keton/oxide/lacton) van sesquiterpenen (koolwaterstoffen).
Waarom blijft mijn blend met patchouli zo lang ruiken?
Sesquiterpenoïden (vooral alcoholen) vertragen verdamping en fixeren lichtere topnoten.
Kan kamille-olie puur op de huid?
Beter altijd verdunnen. Kamille is mild, maar oxidatie/allergie blijft mogelijk.
Informerend; geen medisch advies. Raadpleeg een deskundige bij zwangerschap, kinderen, luchtwegklachten, allergieën of medicatiegebruik.